آخرین اخبار
متهم کردن نخست وزیر وقت به نقض قانون اساسی مشروطه
غدیر خم نام ناحیه‌ای میان مکه و مدینه است که محمد، پیامبر اسلام، در ۱۸ ذی‌الحجه سال ۱۰ هجری قمری (مطابق با 28 اسفند سال ۱۰ خورشیدی) علی بن ابی طالب را «ولی» مؤمنان اعلام کرد.[۱])، سال روز این واقعه میان شیعیان به عید غدیر شهرت دارد.
عید قربان عید بندگی مبارک باد.
ولادت با سعادت امام دهم شیعیان مبارک باد.
سالروز ولادت امام موسی کاظم (ع) مبارک باد.
روز عرفه، روز شناخت است. عرفه روزی است که خدای سبحان بندگان خود را به عبادت و اطاعت خویش فرا می خواند و خوان کرم و احسان و لطف خود را برای آنان می گسترد و درهای مغفرت و بخشش و رحمتش را بر روی آنان می گشاید.
شهادت امام محمد باقر علیه‌السلام تسليت باد.
اولین روز از ماه حج و قربانی مصادف با سالروز پیوند آسمانی و ازدواج حضرت علی (ع) و حضرت فاطمه (س) است. آیاتی در قرآن وجود دارد که بر این اتفاق بزرگ تاریخ اسلام دلالت می کنند.
شهادت امام نهم حضرت جواد الأئمه (عليه السلام) تسليت باد.
«دَحو» به معنای گسترش است و برخی نیز آن را به معنای تکان دادن چیزی از محلِ اصلی اش تفسیر کرده اند.
۹ مرداد روز اهدای خون سالم اهدای زندگی
پنجم مرداد – سالروز عملیات مرصاد و جهنم فروغ جاویدان و مرگ اتحاد ننگین گروهک تروریستی منافقین با صدام
جزئیات مبادله جیسون رضاییان
حقوق کارمندان دولتی یا مجلسی افزایش پیدا می‌کند؟
«مَنْ اَحْیاها فکانما احیا النّاس جمیعاً».
ولادت امام رضا علیه السلام مبارک باد
ولادت پاره تن رسول الله حضرت علی بن موسی الرضا (ع) مبارک باد.
رهبر انقلاب با نَه گفتن به دشمن، اصول مقاومت را برای مسلمانان تبیین کردند
قلم، زبان عقل و معرفت و احساس انسان ها و بیان کننده اندیشه و شخصیت صاحب آن است. قلم، زبان دوم انسان هاست. هویت، چیستی و قلمرو قلم بسیار گسترده تر از آن است که در بیان بگنجد.
روز دختر 98 چه روزی است؟
نظرسنجی
نظرسنجي غير فعال مي باشد
شنبه ٢٦ مرداد ١٣٩٨
اوقات شرعی
آمار بازدید
 بازدید این صفحه : 465333
 بازدید امروز : 228
 کل بازدید : 1993017
 بازدیدکنندگان آنلاين : 12
 زمان بازدید : 0.71
صفحه اصلي > گروه های معارف اسلامی > اخبار 
اخبار > نزول یک باره قرآن- تقدیر زندگی یک ساله آینده انسان‌ها
 


شماره خبر :٥٥٣٨١٤   تاریخ انتشار خبر : شنبه ٤ خرداد ١٣٩٨    ا   ١٠:٥٣
 
شب قدر
نزول یک باره قرآن- تقدیر زندگی یک ساله آینده انسان‌ها
بخشایش گناهان مسلمانان توسط خدا به صورت فوق‌العاده و استثنایی در صورت توبه آنان

در تعالیم دین اسلام شب قدر (به عربی: ليلة القدر) به صورت احتمالی: شب پیش از روز ۱۹ یا ۲۱ یا ۲۳ و یا۲۷ ماه رمضان است[۱] که سه اتفاق و یک رویکرد بزرگ در این شب به وقوع می‌پیوندد:

سه اتفاق:

یک رویکرد:

قرآن در آن شب (جدا از وحی تدریجی) همچنین به‌طور کامل بر محمد رسول‌الله نازل شده‌است.[۳] مسلمانان باور دارند که در این شب هر امر محکمی جدا می‌شود.[۴] بنابر آموزه‌های اسلامی خوابیدن در شب قدر مذموم و شب‌زنده‌داری در آن سفارش شده‌است و دعا و استغفار به علت توجه فوق‌العاده خدا به بندگان برای بخشایش گناهان آنان در این شب توصیه شده‌است.[۵] روز قدر هم به اندازه شب آن ارجمند است.[۵]

مراسم شب قدر در امامزاده هلال ابن علی آران و بیدگل
مراسم شب قدر در امامزاده هلال ابن علی آران و بیدگل

پیرامون واژه[ویرایش]

شب قدر را به معنی منزلت دانسته‌اند و بعضی دیگر آن را به معنی تنگی و گرفتاری دانسته‌اند. برخی نیز قدر را اندازه‌گیری و تقدیر امور معنی کرده‌اند و برخی بخاطر قدر دانی از خداوند است.

در پاسخ این سؤال، که چرا این شب، شب قدر نامیده شده، سخن بسیار گفته‌اند، از جمله این که:

  • شب قدر به این جهت «قدر» نامیده شده، که جمیع مقدرات بندگان در تمام سال در آن شب تعیین می‌شود، شاهد این معنی در آیات ۳ و ۴ سوره «دخان» است که می‌فرماید:إِنّا أَنْزَلْناهُ فی لَیْلَة مُبارَکَة إِنّا کُنّا مُنْذِرینَ * فیها یُفْرَقُ کُلُّ أَمْر حَکیم: «ما این کتاب مبین را در شبی پر برکت نازل کردیم، و ما همواره انذار کننده بوده‌ایم * در آن شب که هر امری بر طبق حکمت خداوند تنظیم و تعیین می‌گردد». این بیان، هماهنگ با روایات متعددی است که می‌گوید: در آن شب، مقدرات یک سال انسان تعیین می‌گردد، و ارزاق و سرآمد عمرها، و امور دیگر، در آن لیله مبارکه، تفریق و تبیین می‌شود. البته، این امر هیچگونه تضادی با آزادی اراده انسان و مسئله اختیار ندارد، چرا که تقدیر الهی به وسیله فرشتگان بر طبق شایستگی‌ها و لیاقت‌های افراد، و میزان ایمان، تقوا، پاکی نیت و اعمال آن‌ها است. یعنی: برای هر کس آن مقدر می‌کنند که لایق آن است، یا به تعبیر دیگر: زمینه‌هایش از ناحیه خود او فراهم شده، و این نه تنها منافاتی با اختیار ندارد، که تأکیدی بر آن است.
  • آن شب را از این جهت شب قدر نامیده‌اند که: دارای قدر و شرافت عظیمی است (نظیر آنچه در آیه ۷۴ سوره «حج» آمده‌است: ما قَدَرُوا اللّه حَقَّ قَدْرِهِ: «آنها قدر خداوند را نشناختند»).
  • به خاطر آن است که، قرآن با تمام قدر و منزلتش بر رسول والا قدر، و به وسیله فرشته صاحب قدر نازل گردید.[۶]

پیشینه[ویرایش]

حال این سؤال مطرح می‌شود که آیا شب قدر در امت‌های پیشین نیز بوده‌است؟ می‌توان این‌گونه پاسخ داد که: ظاهر آیات سوره «قدر»، نشان می‌دهد: شب قدر مخصوص زمان نزول قرآن و عصر پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله) نیست، بلکه، همه سال تا پایان جهان تکرار می‌شود. تعبیر به فعل مضارع (تَنَزَّلُ) که دلالت بر استمرار دارد، و همچنین تعبیر به جمله «سَلامٌ هِیَ حَتّی مَطْلَعِ الْفَجْرِ» که نشانه دوام است نیز، گواه بر این معنی است. به علاوه، روایات بسیاری که شاید در حدّ تواتر باشد نیز، این معنی را تأیید می‌کند (این نسبت به آینده). ولی، آیا در امتهای پیشین نیز بوده‌است، یا نه؟. صریح روایات متعددی این است: این از مواهب الهی بر این امت می‌باشد، چنان‌که در حدیثی از پیغمبر اکرم (صلی الله علیه و آله) آمده‌است: «خداوند شب قدر را به امت من بخشیده، و احدی از امت‌های پیشین از این موهبت برخوردار نبودند».[۷][۸]

دیدگاه اهل سنت[ویرایش]

اهل سنت اعتقاد دارند که طبق حدیث نبوی شب قدر در یکی از ده شب آخر ماه رمضان واقع شده‌است. اغلب شب بیست و هفتم را شب قدر می‌دانند و در آن شب به دعا و شب‌زنده‌داری می‌پردازند. مسلمانان سلفی اعتقاد دارند که در شب قدر در تمام روزگار همان شبی بود که قرآن در آن نازل گردید و دیگر تکرار نمی‌شود.[۹] برخی نیز اظهار داشته‌اند که تا زمان زندگی محمد شب قدر در هر سال تکرار می‌شد اما پس از ارتحال محمد، شب قدر از بین رفته‌است.[۱۰] برخی نیز معتقد بوده‌اند که شب قدر شبی‌است در تمام سال ولی در هر سال شب نامعلومی است، در سال بعثت در ماه رمضان بوده اما در سال‌های دیگر ممکن است در دیگر ماه‌ها باشد. مسلمانان اهل سنت در سراسر جهان به اعتکاف و احیای این شب‌ها می‌پردازند. آنان در این شب‌ها به خواندن قرآن، ادای صلاه تسبیح، ذکر و دعا می‌پردازند.

دیدگاه شیعه[ویرایش]

بر اساس حدیث شیعه که از حماد بن عثمان که وی از حسان بن علی از پیشوا ششم شیعیان پیشوا جعفر صادق نقل شده‌است؛ شب قدر تا قیامت باقی است و در ماه رمضان واقع است.[۱۱] در روایات شیعه آمده‌است که قدر یکی از سه شب ۱۹، ۲۱ یا ۲۳ در ماه رمضان است که احتمال شب بیست‌وسوم بیش‌تر است. در اصول کافی نیز آمده‌است که تقدیر در شب نوزدهم و ابرام در شب بیست و یکم و امضا در شب بیست و سوم است.[۱۲]

در قرآن[ویرایش]

در قرآن دربارهٔ شب قدر چنین آمده‌است:

  • به راستی که ما آن را در شب قدر فرو فرستادیم؛ و چه تو را به شب قدر آگاه تواند کرد. شب قدر از هزار ماه برتر است. در این شب فرشتگان و روح به اذن پروردگارشان از هر امر فرود می‌آیند. این شب تا صبحگاه «سلام» است. (سوره قدر آیات ۱ تا ۵)[۱۳]

و نیز در سوره دخان آمده‌است:

  • سوگند به کتاب روشنگر. به راستی ما آن را در شبی مبارک فرو فرستادیم زیرا که به حقیقت هشداردهنده بودیم. در آن شبی که هر امری با حکمت معین و ممتاز و جدا می‌گردد. تعیین آن امر البته از سوی ما خواهد بود، که ما رسولان را فرستنده بودیم؛ و این البته از رحمت و مهربانی پروردگار توست، به راستی او شنونده داناست. (سوره دخان آیات ۱ تا ۶)[۱۴]

مسئله علمی[ویرایش]

با توجه به این که شب قدر به خاطر اختلاف ساعات در مناطق مختلف کره زمین مختلف می‌شود برخی مفسرین آن را به عنوان یک بار چرخش کامل ناحیه تاریک زمین در سطح آن می‌دانند که طی آن هر بخش تاریک وارد شب قدر خودش می‌شود.[۱۵] از پیامبر اسلام نقل است که هوای شب قدر معتدل است و خورشید در صبح آن طلوع می‌کند بدون شعاع و نور.[۱۶] اما به نظرطباطبایی این نشانه‌ها نه دائمی است و نه اکثری.[۱۷]

در ادبیات فارسی[ویرایش]

ترا قدر اگر کس نداند چه غم   شب قدر را می‌ندانند هم
چه مبارک سحری بود و چه فرخنده شبی   آن شب قدر که این تازه براتم دادند[۱۸]
آن شب قدری که گویند اهل خلوت امشب است   یا رب این تأثیر دولت در کدامین کوکب است[۱۸]
شب قدری چنین عزیز و شریف   با تو تا روز خفتنم هوس است[۱۸]
در شب قدر ار صبوحی کرده‌ام عیبم مکن   سرخوش آمد یار و جامی بر کنار طاق بود[۱۸]

پانویس[ویرایش]

  1.  قرآن ۲:۱۸۵
  2.  «رمزگشایی از شب‌های قدر ماه مبارک رمضان». ایران آنلاین. ۱۳۹۷/۰۳/۱۴. دریافت‌شده در ۱۳۹۷/۰۳/۱۴. تاریخ وارد شده در |بازبینی=،|تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  3.  قرآن ۹۷:۱
  4.  قرآن ۴۴:۴
  5.  پرش به بالا به:۵٫۰ ۵٫۱ عباس قمی، مفاتیح الجنان
  6.  http://makarem.ir/compilation/Reader.aspx?lid=0&mid=28938&pid=61907
  7.  1. تفسیر نمونه، جلد 27، صفحه 213.
  8.  http://makarem.ir/Maaref/?lid=0&mid=244524&TypeInfo=25&CatID=22952
  9.  حصن التوحید ص ۳۸
  10.  اسرار الصیام ص ۴۴۱
  11.  مجمع‌البیان ۳۴:۲ ص ۹۵
  12.  کافی ج ۲ ص ۱۶۹
  13.  (به عربی: إِنَّا أَنزَلْنَاهُ فِي لَيْلَةِ الْقَدْرِ وَ مَا أَدْرَئكَ مَا لَيْلَةُ الْقَدْرِ لَيْلَةُ الْقَدْرِ خَيْرٌ مِّنْ أَلْفِ شَهْرٍ تَنَزَّلُ الْمَلَائِكَةُ وَالرُّوحُ فِيهَا بِإِذْنِ رَبِّهِم مِّن كُلِّ أَمْرٍ سَلَامٌ هِيَ حَتَّی مَطْلَعِ الْفَجْرِ)
  14.  (به عربی: حم وَالْكِتَابِ الْمُبِينِ إِنَّا أَنزَلْنَاهُ فِي لَيْلَةٍ مُّبَارَكَةٍ إِنَّا كُنَّا مُنذِرِينَ فِيهَا يُفْرَقُ كُلُّ أَمْرٍ حَكِيمٍ أَمْرًا مِّنْ عِندِنَا إِنَّا كُنَّا مُرْسِلِينَ رَحْمَةً مِّن رَّبِّكَ إِنَّهُ هُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ) حم.
  15.  مکارم شیرازی، ۲۷:‎ ۱۹۲–۱۹۳.
  16.  طبرسی، ۲۷:‎ ۱۹۷.
  17.  طباطبایی، ۲۰:‎ ۷۷۲.
  18.  پرش به بالا به:۱۸٫۰ ۱۸٫۱ ۱۸٫۲ ۱۸٫۳ حافظ

منابع[ویرایش]

  • جایگاه متفاوت شب قدر در میان شیعه و سنی (از بازتاب)
  • کتاب مفاتیح الجنان نوشته عباس قمی
  • عبدالرحمن بن ناصر السعدی، حصن‌التوحید، ترجمه توسط اسحاق بن عبدالله دبیری عوضی (ویراست عبدالله حکمی)، مکه: دارالقاسم
  • ابوحامد محمد غزالی، اسرارالصیام، بیروت: مشکوة
  • حسن‌بن فضل طبرسی (۱۳۴۸)، مجمع‌البیان، ترجمه توسط احمد بهشتی، تهران: فراهانی
  • محمد بن یعقوب کلینی (۱۴۱۳ق)، اصول الکافی، دارالأضواء تاریخ وارد شده در |سال= را بررسی کنید (کمک)
 
برای این خبر نظری ثبت نشده است
نظر شما
نام :
ايميل : 
*نظرات :
متن تصویر را وارد کنید:
 

خروج